Ogród Botaniczny

Ogród Botaniczny w Łodzi położony jest w zachodniej części miasta w dzielnicy Polesie. Zajmuje powierzchnię 67 ha.

Wraz z parkiem im. J. Piłsudskiego, Ogrodem Zoologicznym i rezerwatem leśnym „Polesie Konstantynowskie” wchodzi w skład ponad 200-hektarowego kompleksu zieleni.

Pierwsza część Ogrodu, o powierzchni 20 ha, została udostępniona do zwiedzania w lipcu 1973 roku. Łódzki Ogród Botaniczny ma charakter parkowo-leśny, jego krajobraz urozmaica m.in.: 12 sztucznie usypanych wzgórz obłożonych granitowymi, wapiennymi i piaskowcowymi blokami skalnymi, 18 zbiorników wodnych, liczne skupiny drzew i krzewów oraz ponad 120-letnia aleja lipowa, będąca pomnikiem przyrody. Integralną częścią Ogrodu Botanicznego jest łódzka Palmiarnia zlokalizowana w Parku Źródliska I, gdzie prezentowane są kolekcje roślin szklarniowych.

W kolekcjach roślinnych Ogrodu Botanicznego znajdują się gatunki flory rodzimej oraz liczne rośliny obcego pochodzenia. Bogate zbiory roślin gruntowych liczące ponad 3,5 tysiąca taksonów, eksponowane są na terenie ośmiu działów tematycznych: arboretum, florze polskiej, dziale roślin leczniczych, zieleni parkowej, ogrodzie japońskim, alpinarium, systematyce roślin zielnych i  dziale kolekcji roślin ozdobnych. Ogród Botaniczny posiada także interesującą kolekcję roślin szklarniowych, liczącą ponad 2,5 tysiąca taksonów, zgromadzoną w szklarniach Ogrodu oraz w Palmiarni.

Najciekawszymi kolekcjami roślinnymi Ogrodu są: kolekcja tulipanów, kolekcja piwonii, kolekcja liliowców, kolekcja roślin leczniczych, kolekcja roślin cieniolubnych i jednorocznych, a wśród kolekcji szklarniowych kolekcja palm, sagowców, storczyków oraz kaktusów i sukulentów.

Ogród Botaniczny jest miejscem prowadzenia ochrony gatunków flory rodzimej zagrożonej wyginięciem na stanowiskach naturalnych. Prowadzona jest tu tzw. ochrona ex situ kilkudziesięciu gatunków roślin chronionych i zagrożonych wyginięciem, takich jak np.: miłek wiosenny Adonis vernalis L., żmijowiec czerwony Echium russicum J.F. Gmel, kosaciec bezlistny Iris aphylla L., len złocisty Linum flavum L., długosz królewski Osmunda regalis L., ostnica Jana Stipa joannis Čelak. s.s., pełnik alpejski Trolius altissimus Crantz, ostnica włosowata Stipa capillata L. W łódzkim Ogrodzie Botanicznym prowadzona jest uprawa oraz mnożenie tych cennych roślin, co umożliwia zachowanie ich puli genowej. 

We współpracy z Uniwersytetem Łódzkim, na podstawie wydanej w 2011 r. „Czerwonej księgi roślin województwa łódzkiego”, zawierającej informacje o ginących w Polsce środkowej taksonach roślin, opracowywane są i realizowane programy ich ochrony. W pierwszej kolejności podejmowane są działania na rzecz gatunków krytycznie zagrożonych wyginięciem, takich jak np. piaskowiec trawiasty Arenaria graminifolia Schrad. czy goździk siny Dianthus gratianopolitanus Vill. Działania te uzyskały poparcie Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska w Łodzi, wsparcie w realizacji programów zadeklarowała również Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Łodzi. 

W Ogrodzie Botanicznym w ramach realizacji projektu „Budowa bazy edukacji przyrodniczej – Skansenu Roślinnego w Ogrodzie Botanicznym”, który uzyskał dofinansowanie ze środków WFOŚiGW w Łodzi, zapoczątkowano również ochronę dziedzictwa przyrodniczego i kulturowego regionu łódzkiego. W obrębie Skansenu powstaje tradycyjna wiejska zagroda z zabytkową, drewnianą, krytą strzechą chałupą. Będzie tu można obejrzeć zarówno podstawowe wyposażenie dawnego obejścia jak również poznać gatunki i odmiany roślin ozdobnych i użytkowych, które kiedyś uprawiali nasi przodkowie. W 2014 r. na terenie powstającego Skansenu Roślinnego, założono tradycyjny, wysokopienny sad jabłoniowy. Zostało tu posadzonych 140 drzew reprezentujących ok. 70 starych odmian jabłoni takich jak np.: Reneta Kulona, Papierówka, Antonówka, Kosztela, Malinowa Oberlandzka, Kronselka, Grafsztynek Prawdziwy itp. Istotną funkcją tego założenia jest ochrona przed wyginięciem dawnych odmian roślin sadowniczych, stanowiących ważny składnik różnorodności biologicznej i naszego dziedzictwa przyrodniczego oraz promocja ich uprawy poprzez ukazanie wielu walorów wysokopiennych sadów i korzyści związanych z ich posiadaniem.

Ogród Botaniczny pełni również ważne funkcje dydaktyczne, popularyzacyjne i społeczne. Organizowane są tutaj liczne terenowe i warsztatowe zajęcia edukacyjne dla dzieci, młodzieży i osób dorosłych. Pracownicy Ogrodu oprowadzają po terenie zorganizowane grupy zwiedzających, udzielają konsultacji oraz porad w zakresie uprawy i pielęgnacji roślin. W ciągu roku w Ogrodzie organizowanych jest ponad 20 tematycznych wystaw przyrodniczych oraz imprez plenerowych, którym towarzyszą liczne prezentacje, prelekcje i pokazy. Od 2001 roku realizowany jest program opracowywania ścieżek dydaktycznych („Z chwastami za pan brat”, „Nasze drzewa liściaste”, „Skały Ogrodu Botanicznego”, „Czasoprzestrzeń przyrodnicza”, „Rośliny aromatyczne”, „Ogród Cienia”), które ułatwiają zwiedzającym samodzielne poznawanie przyrody.   

Galeria:

View the embedded image gallery online at:
http://zzm.lodz.pl/o-zzm/ogrod-botaniczny#sigProGalleria1b2cb93d0f